دیدار مهم ترامپ با میانجی جنگ ایران / نخستوزیر قطر به کاخ سفید میرود؛ توافق نزدیک است؟
دونالد ترامپ قرار است با محمد بن عبدالرحمن آلثانی، نخستوزیر و وزیر خارجه قطر، در واشنگتن دیدار کند. دوحه مهمترین میانجی مذاکرات ایران و آمریکاست، اما با وجود تشدید تلاشهای دیپلماتیک، مقامها هنوز از فاصله قابلتوجه دو طرف برای دستیابی به توافق سخن میگویند.
به گزارش راهبرد فردا، تلاشها برای کاهش تنش میان ایران و آمریکا امروز وارد مرحله مهم دیگری میشود. نخستوزیر قطر که در هفتههای اخیر چند بار برای انتقال پیام و نزدیک کردن دیدگاههای تهران و واشنگتن وارد عمل شده، قرار است در واشنگتن با دونالد ترامپ و همچنین جیدی ونس دیدار کند.
این ملاقات در شرایطی برگزار میشود که تهران پیشنهاد تازهای برای آغاز سریع مذاکرات ارائه کرده و ترامپ نیز در اظهارات جدید خود گفته در صورت پیشرفت گفتوگوها، احتمال صدور دستور حملات تازه علیه ایران بسیار پایین خواهد بود. با این حال، واشنگتن بخشی از شروط پیشنهادی ایران را نپذیرفته و هنوز توافقی برای پایان جنگ اعلام نشده است.
نخستوزیر قطر چه پیامی برای ترامپ دارد؟
محمد بن عبدالرحمن آلثانی یکی از اصلیترین واسطههای فعال میان تهران و واشنگتن بوده و اخیراً نیز به ایران سفر کرده است. قطر تلاش میکند چارچوبی ایجاد کند که ابتدا تنش نظامی کاهش یابد و سپس مسیر مذاکرات درباره مسائل هستهای و امنیت منطقه باز شود.
پیشنهادهای مورد بحث شامل موضوعاتی مانند حملات آمریکا، محدودیتهای دریایی، تحریمها و وضعیت تنگه هرمز است. اختلاف اصلی بر سر ترتیب اجرای این اقدامات است؛ تهران خواهان برداشته شدن بخشی از فشارها پیش از شروع مذاکرات است، در حالی که واشنگتن میخواهد بسیاری از این موضوعات در خود فرآیند مذاکره تعیین تکلیف شوند.
آیا توافق ایران و آمریکا نزدیک است؟
با وجود افزایش تحرکات دیپلماتیک، نشانهای از توافق فوری دیده نمیشود. مقامهای آمریکایی و منطقهای گفتهاند اختلافات مهم همچنان باقی مانده و دیدار ترامپ با نخستوزیر قطر بیشتر بخشی از تلاش برای پیدا کردن یک چارچوب قابل قبول برای هر دو طرف است.
از سوی دیگر، موضع تازه ترامپ درباره پایین بودن احتمال حمله مجدد در صورت پیشرفت مذاکرات، نسبت به برخی اظهارات قبلی او سیگنال متفاوتی به بازارها داده است. همین تغییر لحن در روزهای اخیر به کاهش بخشی از ریسک سیاسی در بازار نفت کمک کرده و معاملهگران اکنون نتیجه تحرکات دیپلماتیک را دنبال میکنند.
شروط ایران برای شروع مذاکرات چیست؟
ایران خواهان توقف حملات، کاهش یا رفع برخی تحریمها و پایان محدودیتهای دریایی پیش از آغاز مذاکرات گستردهتر شده است. تهران همچنین پیشنهاد کرده در صورت فراهم شدن شرایط، گفتوگوهای صلح در فاصله زمانی کوتاهی آغاز شود و سپس مذاکرات مربوط به برنامه هستهای ادامه پیدا کند.
آمریکا با بخشی از این شروط مخالفت کرده و وزیر خارجه این کشور نیز موضع سختگیرانهای درباره برخی درخواستهای تهران گرفته است. در نتیجه، اختلاف فعلی تنها بر سر محتوای توافق نهایی نیست و دو طرف حتی درباره شرایط آغاز رسمی مذاکرات نیز هنوز فاصله دارند.
دیدار امروز چه اثری بر دلار، طلا و نفت دارد؟
برای بازارهای ایران، هر نشانهای از کاهش احتمال جنگ میتواند انتظارات مربوط به دلار و طلا را تحت تأثیر قرار دهد. در بازار جهانی نیز قیمت نفت طی روزهای گذشته همزمان با افزایش امید به کاهش تنش و بازگشت صادرات خاورمیانه کاهش شدیدی را تجربه کرده است.
با این حال، بازارها معمولاً میان برگزاری یک ملاقات و رسیدن به توافق عملی تفاوت قائل میشوند. اگر پس از دیدار ترامپ و نخستوزیر قطر خبر مشخصی از کاهش اختلافها منتشر نشود، بخشی از واکنش اولیه بازار میتواند دوباره تعدیل شود.