پاییز امسال چه فیلم‌هایی ارزش سینما رفتن دارند؟ / شهاب حسینی، عطاران، جواد عزتی و پیمان معادی برمی‌گردند
پاییز ۱۴۰۵ برای سینمای ایران قرار است فقط ادامه اکران کمدی‌های پرفروش تابستان نباشد. از نیمه مهر به بعد چند فیلم با ترکیبی از بازیگران شناخته‌شده و کارگردان‌هایی که مدت‌ها فیلم تازه‌ای از آنها روی پرده ندیده‌ایم وارد چرخه اکران می‌شوند؛ از شهاب حسینی و رضا عطاران گرفته تا جواد عزتی و پیمان معادی.
تقویم فعلی اکران نشان می‌دهد «بُت» حمید نعمت‌الله از ۱۵ مهر روی پرده می‌رود، «بی‌دار» با بازی شهاب حسینی برای ۲۲ مهر برنامه‌ریزی شده و یک هفته بعد نوبت «خواب» با بازی رضا عطاران می‌رسد. در ادامه پاییز نیز «بورسیه» با جواد عزتی و امیر جعفری و «بُن‌سای» با پیمان معادی و پریناز ایزدیار از مهم‌ترین فیلم‌هایی هستند که برای اکران آماده می‌شوند.
هنوز درباره کیفیت نهایی همه این آثار نمی‌توان حکم قطعی داد؛ بعضی هنوز اکران عمومی نشده‌اند و درباره برخی حتی تاریخ دقیق نمایش نهایی نشده است. اما اگر بخواهیم بر اساس کارگردان، بازیگران، سابقه فیلم‌ها در جشنواره‌ها و اطلاعاتی که تا امروز منتشر شده پنج گزینه قابل توجه اکران پاییز ۱۴۰۵ را انتخاب کنیم، فهرست امسال از چند فیلم جدی و متفاوت تشکیل می‌شود.
| فیلم | چهره‌های اصلی | زمان فعلی اکران |
|---|---|---|
| بُت | لیلا حاتمی، محمدرضا فروتن | از ۱۵ مهر |
| بی‌دار | شهاب حسینی، محمدرضا فروتن | از ۲۲ مهر |
| خواب | رضا عطاران، مریلا زارعی، علی مصفا | از ۲۹ مهر |
| بورسیه | جواد عزتی، امیر جعفری | آبان ۱۴۰۵ |
| بُن‌سای | پیمان معادی، پریناز ایزدیار | پاییز ۱۴۰۵ |
«بُت»؛ بازگشت حمید نعمت‌الله به پرده سینما
اولین فیلم مهم اکران پاییزی «بُت» است؛ فیلم تازه حمید نعمت‌الله که از ۱۵ مهر وارد چرخه اکران شده است. نعمت‌الله بعد از سال‌ها دوباره با یک فیلم اجتماعی به سینما برمی‌گردد و ترکیب لیلا حاتمی، محمدرضا فروتن، لیلی رشیدی، کاظم سیاحی، الناز حبیبی، بانیپال شومون و نوید پورفرج باعث شده «بُت» یکی از فیلم‌های پرستاره این فصل باشد.
اهمیت فیلم فقط به بازیگرانش محدود نیست. «قاتل و وحشی» نعمت‌الله سال‌هاست امکان اکران عمومی پیدا نکرده و در نتیجه «بُت» برای بخشی از مخاطبان اولین فرصت بعد از مدت‌ها برای دیدن جهان تازه این فیلمساز روی پرده سینماست. خود فیلم نیز در قالب یک درام اجتماعی معرفی شده و قرار نیست مسیر کمدی‌های رایج گیشه را دنبال کند.
همکاری دوباره لیلا حاتمی با نعمت‌الله نیز یکی از دلایل کنجکاوی درباره فیلم است. این دو پیش‌تر در «بی‌پولی»، «رگ خواب» و «قاتل و وحشی» همکاری داشته‌اند و «بُت» ادامه یکی از همکاری‌های شناخته‌شده سینمای ایران محسوب می‌شود.
اگر دنبال فیلمی هستید که پاییز را با یک درام ایرانی جدی شروع کنید، «بُت» روی کاغذ یکی از اولین گزینه‌هایی است که ارزش امتحان کردن دارد.
«بی‌دار»؛ شهاب حسینی و محمدرضا فروتن کنار هم
یک هفته بعد، از ۲۲ مهر، «بی‌دار» حسین دوماری به اکران اضافه می‌شود. ترکیب شهاب حسینی، محمدرضا فروتن و آناهیتا افشار کافی است که این فیلم از همان ابتدا توجه بیشتری نسبت به بسیاری از آثار پاییز بگیرد.
نکته جالب اینجاست که «بی‌دار» نخستین همکاری سینمایی جدی شهاب حسینی و محمدرضا فروتن محسوب می‌شود. حسینی سال گذشته با «رها» روی پرده حضور داشت، اما برای فروتن این فیلم اهمیت بیشتری دارد؛ او پس از حدود هفت سال دوباره با یک فیلم تازه به اکران عمومی سینما برمی‌گردد.
ناصر هاشمی، بهناز جعفری و پانته‌آ پناهی‌ها نیز در این فیلم حضور دارند و حسین دوماری بعد از تجربه‌های قبلی خود این بار سراغ مجموعه‌ای از بازیگران بسیار شناخته‌شده رفته است.
جزئیات داستان «بی‌دار» هنوز به اندازه بعضی فیلم‌های دیگر منتشر نشده و همین ناشناختگی می‌تواند بخشی از جذابیت فیلم باشد. برخلاف بسیاری از فیلم‌های پاییزی که از مدت‌ها قبل اطلاعات زیادی درباره داستانشان منتشر شده، «بی‌دار» همچنان بخش بزرگی از کارت‌هایش را پنهان نگه داشته است.
«خواب»؛ این بار رضا عطاران قرار نیست فقط بخنداند
شاید کنجکاوی‌برانگیزترین فیلم این فهرست «خواب» باشد. رضا عطاران سال‌هاست یکی از مطمئن‌ترین چهره‌های گیشه سینمای ایران محسوب می‌شود، اما فیلم تازه مانی مقدم قرار نیست صرفاً یک کمدی معمولی با حضور عطاران باشد.
داستان درباره مجتبی، کارمند یک اداره بایگانی است که درگیر روزمرگی شده و پس از اختلال در خواب، زنی را در رویاهای خود می‌بیند که مسیر زندگی‌اش را تغییر می‌دهد. فیلم میان واقعیت، خواب و بحران‌های شخصیت اصلی حرکت می‌کند و در معرفی‌های منتشرشده بیشتر به‌عنوان یک درام اجتماعی و روان‌شناختی شناخته شده است.
در کنار عطاران، مریلا زارعی، علی مصفا، هدی زین‌العابدین و کاظم سیاحی حضور دارند. عطاران و زارعی هم بعد از همکاری‌های قدیمی خود دوباره مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند.
«خواب» یک امتیاز دیگر نیز دارد. فیلم برای بخش ویژن آسیا جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان انتخاب شده و همزمان با روزهای پیش از اکران داخلی در این جشنواره حضور دارد. بنابراین با فیلمی طرف هستیم که تلاش کرده میان مخاطب عمومی و فضای متفاوت‌تر سینمای هنری تعادل ایجاد کند.
اگر انتظار شما از رضا عطاران فقط یک کمدی دو ساعته نیست، «خواب» احتمالاً یکی از مهم‌ترین فیلم‌های ۲۹ مهر خواهد بود.
«بورسیه»؛ جواد عزتی دوباره سراغ کمدی اکشن می‌رود
برای مخاطبی که پاییز را با فیلم جدی نمی‌خواهد، «بورسیه» یکی از مهم‌ترین گزینه‌های آبان است. فیلم تازه برزو نیک‌نژاد یک کمدی اکشن با بازی جواد عزتی و امیر جعفری است؛ ترکیبی که پیش از این در «زاپاس» و «اکسیدان» نیز کنار یکدیگر دیده شده بود.
فیلم در سکوت خبری ساخته شده و جزئیات زیادی از داستان آن منتشر نشده است، اما انتخاب ژانر کمدی اکشن و بازگشت عزتی به چنین فضایی می‌تواند «بورسیه» را به یکی از فیلم‌های مهم گیشه پاییز تبدیل کند.
این موضوع به‌خصوص از آن جهت جالب است که بخش قابل توجهی از کارهای اخیر عزتی فضای جدی‌تری داشته‌اند. بنابراین بازگشت او به یک فیلم تجاری‌تر می‌تواند برای مخاطبی که عزتی کمدی را بیشتر می‌پسندد اتفاق مهمی باشد.
تاریخ دقیق اکران هنوز به اندازه «بُت»، «بی‌دار» و «خواب» تثبیت نشده، اما برنامه فعلی اکران «بورسیه» را برای آبان ۱۴۰۵ در نظر گرفته است.
«بُن‌سای»؛ پیمان معادی و پریناز ایزدیار در یکی از فیلم‌های مرموز پاییز
اطلاعات «بُن‌سای» حتی کمتر از «بورسیه» است و همین باعث شده فیلم علی بهراد یکی از آثار مرموز پاییز باشد. پیمان معادی، پریناز ایزدیار، ستاره پسیانی، مهتاب ثروتی و پیمان قاسم‌خانی در آن حضور دارند و شروین حاجی‌پور نیز علاوه بر حضور در ترکیب بازیگران، ساخت موسیقی فیلم را برعهده گرفته است.
فیلم در هفته‌های اخیر مراحل پایانی فنی را پشت سر گذاشته و برای اکران پاییزی آماده می‌شود، اما هنوز تاریخ دقیق شروع نمایش آن اعلام نشده است.
برای «بُن‌سای» شاید مهم‌ترین دلیل انتظار، ترکیب بازیگران آن باشد. کنار هم قرار گرفتن پیمان معادی و پریناز ایزدیار در فیلمی از علی بهراد، بدون اینکه داستان آن از قبل بیش از اندازه لو رفته باشد، ظرفیت ایجاد یکی از غافلگیری‌های فصل را دارد.
البته درباره این فیلم بیش از همه باید منتظر ماند. «بُن‌سای» هنوز برخلاف سه فیلم مهرماه وارد مرحله اکران عمومی نشده و حتی زمان دقیق نمایش نیز ممکن است تغییر کند. فعلاً بهتر است آن را یکی از فیلم‌هایی بدانیم که باید در ادامه پاییز زیر نظر داشت.
پاییز ۱۴۰۵ بالاخره فقط فصل کمدی‌ها نیست؟
شاید ویژگی جذاب اکران پاییز همین تنوع باشد. در یک فاصله چند هفته‌ای، حمید نعمت‌الله با درام اجتماعی «بُت» برمی‌گردد، شهاب حسینی و محمدرضا فروتن در «بی‌دار» کنار هم قرار می‌گیرند، رضا عطاران نقش متفاوت‌تری را در «خواب» امتحان می‌کند و کمی بعد جواد عزتی با یک کمدی اکشن وارد گیشه می‌شود.
در کنار این فیلم‌ها، «بُن‌سای» هم می‌تواند گزینه جدی بخش دوم پاییز باشد. بنابراین مخاطب این بار مجبور نیست صرفاً میان چند کمدی با فرمول مشابه انتخاب کند؛ از فیلم اجتماعی و روان‌شناختی تا کمدی اکشن در برنامه اکران دیده می‌شود.
هنوز نمی‌توان گفت کدام‌یک بهترین فیلم پاییز خواهد شد. برای فیلم‌هایی که هنوز اکران نشده‌اند، چنین حکمی بیشتر تبلیغ است تا نقد سینمایی. اما اگر سؤال این باشد که کدام فیلم‌های پاییز ۱۴۰۵ ارزش دارند فعلاً در فهرست تماشا قرار بگیرند، «بُت»، «بی‌دار»، «خواب»، «بورسیه» و «بُن‌سای» پنج نامی هستند که باید بیشتر از بقیه زیر نظر داشت.
