مدل جدید کالابرگ اعلام شد / چه کسانی ۵۰ درصد اعتبار بیشتر میگیرند؟
مدل پرداخت کالابرگ در آستانه تغییر قرار گرفته است. بر اساس توضیحات تازه وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در سازوکار جدید دیگر قرار نیست خانوارها فقط با دهکبندی قبلی شناسایی شوند و جامعه هدف در سه گروه درآمدی پایین، متوسط و بالا قرار خواهد گرفت.
تفاوت مهم مدل جدید اینجاست که میزان برخورداری از کالابرگ نیز میتواند برای این گروهها یکسان نباشد؛ بهطوری که برخی خانوارها امکان دریافت اعتبار بیشتر داشته باشند و گروههایی که مشمول شناخته نمیشوند از این حمایت برخوردار نشوند.
کالابرگ سهگروهی چگونه اجرا میشود؟
در مدل جدید، خانوارها بر اساس مجموعهای از شاخصهای اقتصادی به سه گروه درآمدی تقسیم خواهند شد:
گروه درآمدی پایین، گروه درآمدی متوسط و گروه درآمدی بالا.
برای شناسایی وضعیت خانوار نیز اطلاعات اقتصادی موجود در دستگاههای مختلف با یکدیگر ترکیب میشود. اطلاعات وزارت اقتصاد، وزارت رفاه و سایر دستگاههای اجرایی در این فرآیند مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
همچنین خوداظهاری خانوارها نیز یکی از بخشهای مدل جدید خواهد بود.
بنابراین برخلاف تصور اولیه، قرار نیست فقط یک شاخص مانند حقوق ماهانه یا داشتن خودرو تعیینکننده وضعیت خانوار باشد.
چه کسانی ۵۰ درصد کالابرگ بیشتر میگیرند؟
یکی از مهمترین بخشهای توضیحات تازه درباره میزان اعتبار کالابرگ است.
بر اساس مدل مطرحشده، میزان حمایت میتواند برای گروههای مختلف متفاوت باشد و برخی مشمولان امکان دریافت ۵۰ درصد اعتبار اضافه را داشته باشند.
برای گروهی دیگر نیز برخورداری از کل اعتبار کالابرگ مطرح شده و خانوارهایی که خارج از جامعه هدف تشخیص داده شوند ممکن است کالابرگی دریافت نکنند.
با این حال هنوز جدول نهایی که مشخص کند هر یک از سه گروه درآمدی دقیقاً چه میزان اعتبار دریافت خواهند کرد منتشر نشده است.
بنابراین در حال حاضر نمیتوان گفت هر خانوار کمدرآمد یا متوسط بهطور قطعی چه مبلغی خواهد گرفت.
آیا کالابرگ بعضی خانوارها قطع میشود؟
مدل جدید این احتمال را تقویت میکند که همه دریافتکنندگان فعلی در آینده لزوماً به یک میزان از کالابرگ برخوردار نباشند.
اگر خانواری بر اساس شاخصهای جدید در گروه غیرمشمول قرار بگیرد، ممکن است از حمایت کالابرگی خارج شود.
در مقابل، هدف اصلی مدل جدید افزایش تمرکز منابع بر خانوارهای کمدرآمد و افرادی است که نیاز بیشتری به حمایت معیشتی دارند.
اما هنوز تعداد نهایی افرادی که ممکن است از فهرست خارج شوند و زمان اجرای این تغییر بهطور کامل مشخص نشده است.
دهکبندی قبلی کنار گذاشته میشود؟
وزیر کار اعلام کرده شیوه قبلی دهکبندی یا کدبندی دیگر مبنای اصلی مدل جدید نخواهد بود.
این موضوع میتواند برای بسیاری از خانوارهایی که تاکنون خود را با عناوینی مانند دهک سوم، پنجم، هفتم یا نهم میشناختند، تغییر مهمی باشد.
در مدل تازه، تمرکز بیشتر روی قرار دادن خانوار در یکی از سه گروه کلی درآمدی است.
با این حال هنوز مشخص نیست نمایش دهک یک تا ۱۰ در تمام سامانههای یارانهای نیز بهطور کامل حذف خواهد شد یا فقط مدل تصمیمگیری برای پرداخت کالابرگ تغییر میکند.
دولت از کجا درآمد خانوار را میفهمد؟
برای تشخیص وضعیت اقتصادی هر خانوار، قرار است اطلاعات چند دستگاه با یکدیگر تجمیع شود.
این یعنی تصمیمگیری فقط بر اساس اطلاعات ثبتشده در یک سامانه انجام نخواهد شد و دادههای اقتصادی موجود در بخشهای مختلف دولت میتوانند در کنار یکدیگر قرار گیرند.
خوداظهاری افراد نیز در کنار این اطلاعات در نظر گرفته خواهد شد.
نکته تازه دیگر این است که بخش فناوری اطلاعات این فرآیند برای نخستین بار به وزارت ارتباطات سپرده شده است تا اطلاعات مورد نیاز برای اجرای مدل جدید تجمیع و پردازش شود.
از کجا بفهمیم در کدام گروه کالابرگ هستیم؟
هنوز سامانه یا بخش جدیدی برای نمایش سه گروه درآمدی به مردم معرفی نشده است.
به همین دلیل خانوارها فعلاً نمیتوانند بر اساس دهک فعلی خود با قطعیت تشخیص دهند که در مدل جدید در گروه پایین، متوسط یا بالا قرار خواهند گرفت.
مهمترین اطلاعاتی که باید در مرحله بعد اعلام شود شامل مرز درآمدی سه گروه، مبلغ کالابرگ هر گروه، زمان اجرای مدل جدید و نحوه اعتراض خانوارها به گروهبندی است.
تا زمان انتشار این جزئیات، آنچه قطعیتر به نظر میرسد این است که کالابرگ در مسیر هدفمندتر شدن قرار گرفته و ممکن است مبلغ حمایت برای همه خانوارها یکسان نباشد.