افزایش ۹ برابری یک هزینه پنهان در قبض برق / مشترکان از آبان چقدر بیشتر میپردازند؟
از ابتدای آبان ۱۴۰۵، هزینه سوخت نیروگاهی در قبض برق برخی مشترکان خانگی تا ۸.۸ برابر افزایش یافته است. محاسبات نشان میدهد سهم این هزینه برای خانواری با مصرف ماهانه ۲۰۰ کیلوواتساعت، از حدود ۱۶۰۰ تومان به ۱۴ هزار و ۱۰۰ تومان رسیده است.
به گزارش راهبرد فردا، بررسی تغییرات جدید قبوض برق نشان میدهد یکی از ردیفهای هزینهای که کمتر مورد توجه مشترکان قرار میگیرد، از ابتدای آبانماه افزایش قابل توجهی داشته است. این ردیف با عنوان «هزینه سوخت نیروگاهی» در قبض درج میشود و مبلغ آن براساس میزان مصرف، نوع کاربری و منطقه جغرافیایی مشترک محاسبه خواهد شد.
در حالی که بخش عمده توجه مشترکان به تعرفه مصرف برق معطوف است، تغییر هزینه سوخت نیروگاهی میتواند مبلغ نهایی قبض را نیز افزایش دهد. بررسیها نشان میدهد رشد این هزینه در برخی مناطق خانگی به حدود ۸.۸ برابر رسیده؛ رقمی که اختلاف محسوسی با افزایش نرخ سوخت در بازار عمدهفروشی برق دارد.
هزینه سوخت نیروگاهی در قبض برق چقدر افزایش یافت؟
بابک نعمتی، کارشناس صنعت برق، درباره تغییر هزینه سوخت نیروگاهی توضیح داده است که نرخ سوخت نیروگاهها برای برق عرضهشده در بازار عمدهفروشی از ۲۷۰ تومان به ۱۲۸۳ تومان افزایش یافته است. این تغییر معادل رشد حدود ۴.۷۵ برابری نرخ قبلی است.
با وجود این، محاسبات مربوط به قبوض مشترکان خانگی نشان میدهد سهم سوخت نیروگاهی در مناطق عادی و گرمسیری گروه یک حدود ۸.۸ برابر شده است. میزان رشد این هزینه در سایر مناطق گرمسیری نیز نزدیک به ۷.۷ برابر گزارش شده است.
جدول افزایش هزینه سوخت در قبض برق
| شاخص | قبل از افزایش | بعد از افزایش |
|---|---|---|
| نرخ سوخت در بازار عمدهفروشی برق | ۲۷۰ تومان | ۱۲۸۳ تومان |
| هزینه سوخت در قبض نمونه خانگی | ۱۶۰۰ تومان | ۱۴۱۰۰ تومان |
| میزان افزایش قبض نمونه | ـ | ۱۲۵۰۰ تومان |
| ضریب افزایش هزینه قبض نمونه | ـ | حدود ۸.۸ برابر |
ارقام مربوط به قبض نمونه برای یک خانوار با مصرف ماهانه ۲۰۰ کیلوواتساعت محاسبه شده است. بنابراین افزایش هزینه برای تمام مشترکان یکسان نیست و ممکن است با تغییر سطح مصرف یا منطقه محل سکونت تفاوت داشته باشد.
چرا هزینه قبض برق بیشتر از رشد نرخ سوخت افزایش یافت؟
یکی از ابهامهای اصلی، اختلاف میان رشد نرخ سوخت نیروگاهها و افزایش مبلغ این هزینه در قبض مشترکان است. در حالی که نرخ سوخت در بازار عمدهفروشی حدود ۴.۷۵ برابر شده، محاسبات مربوط به برخی قبوض خانگی از افزایش نزدیک به ۸.۸ برابری حکایت دارد.
این اختلاف پرسشهایی درباره فرمول محاسبه هزینه سوخت نیروگاهی ایجاد کرده است. به گفته کارشناسان، لازم است جزئیات نحوه انتقال افزایش هزینه سوخت به قبوض مصرفکنندگان روشن شود تا مشترکان بتوانند مبنای محاسبه مبالغ جدید را بررسی کنند.
افزایش قبض برق شامل چه مشترکانی میشود؟
تغییر هزینه سوخت نیروگاهی تنها محدود به مشترکان خانگی نیست و سایر گروههای مصرفکننده نیز با افزایش این هزینه مواجه شدهاند. با این حال، میزان افزایش برای بخشهای مختلف یکسان گزارش نشده است.
| گروه مصرفکننده | میزان افزایش گزارششده |
|---|---|
| خانگی در مناطق عادی و گرمسیری گروه یک | حدود ۸.۸ برابر |
| خانگی در سایر مناطق گرمسیری | حدود ۷.۷ برابر |
| مصارف عمومی | ۵ تا ۷ برابر |
| صنایع و معادن | حدود ۵ برابر |
| کشاورزی | ۲۰ تا ۸۰ درصد |
این تفاوت نشان میدهد اثر تغییر هزینه سوخت نیروگاهی بر مصرفکنندگان با توجه به نوع فعالیت آنها متفاوت خواهد بود. در بخش خانگی نیز میزان مصرف برق از عوامل تعیینکننده مبلغ نهایی پرداختی است.
آیا قبض برق همه خانوارها ۹ برابر میشود؟
افزایش حدود ۹ برابری مربوط به یکی از اجزای قبض، یعنی هزینه سوخت نیروگاهی است و به معنای ۹ برابر شدن کل مبلغ قبض برق نیست. هزینه نهایی برق از چند بخش مختلف تشکیل میشود که تغییر هرکدام میتواند بر مبلغ پرداختی مشترک اثر بگذارد.
برای نمونه، در یک قبض با مصرف ۲۰۰ کیلوواتساعت، سهم سوخت نیروگاهی ۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان افزایش یافته است. این رقم باید در کنار سایر اجزای قبض قرار گیرد و بهتنهایی نشاندهنده میزان رشد کل هزینه برق خانوار نیست.
مشترکان چگونه افزایش هزینه برق را بررسی کنند؟
مشترکان میتوانند با مقایسه قبوض جدید و قبلی، تغییرات ردیف هزینه سوخت نیروگاهی را مشاهده کنند. البته مقایسه دقیق زمانی امکانپذیر است که میزان مصرف و تعداد روزهای دوره قبض تا حد امکان مشابه باشد.
افزایش هزینه سوخت نیروگاهی از ابتدای آبان ۱۴۰۵، یکی از تغییرات مهم در ساختار هزینه برق محسوب میشود. مهمترین پرسش باقیمانده این است که مبنای محاسبه افزایش این ردیف چگونه تعیین شده و چرا ضریب رشد آن در برخی قبوض خانگی از افزایش نرخ سوخت در بازار عمدهفروشی بیشتر بوده است.