نام واحد پول جدید کشور اعلام شد
با قطعی شدن قانون حذف چهار صفر از پول ملی، یک سؤال مهم برای بسیاری از مردم مطرح شده است: اگر امروز یک میلیون تومان در حسابمان داشته باشیم، بعد از اجرای پول جدید این رقم چند میشود؟
طبق قانون جدید، نام واحد رسمی پول ایران همچنان «ریال» باقی میماند؛ اما ارزش هر ریال جدید برابر ۱۰ هزار ریال فعلی خواهد بود. هر ریال جدید نیز به ۱۰۰ قران تقسیم میشود.
این یعنی به زبان تومانی که مردم امروز استفاده میکنند، هر:
۱ ریال جدید = ۱۰۰۰ تومان فعلی
خواهد بود.
بنابراین یک میلیون تومان امروز، پس از تبدیل واحد پولی، برابر با ۱۰۰۰ ریال جدید خواهد شد.
یک میلیون تومان چند ریال جدید میشود؟
محاسبه بسیار ساده است.
از آنجا که هر ۱۰ هزار ریال فعلی برابر یک ریال جدید خواهد بود و هر تومان فعلی نیز ۱۰ ریال است، برای تبدیل قیمتهای تومانی امروز به ریال جدید کافی است رقم تومان را بر ۱۰۰۰ تقسیم کنیم.
جدول زیر چند مثال ساده را نشان میدهد:
| مبلغ امروز | معادل پس از حذف چهار صفر |
|---|---|
| ۱,۰۰۰ تومان | ۱ ریال جدید |
| ۱۰,۰۰۰ تومان | ۱۰ ریال جدید |
| ۵۰,۰۰۰ تومان | ۵۰ ریال جدید |
| ۱۰۰,۰۰۰ تومان | ۱۰۰ ریال جدید |
| ۵۰۰,۰۰۰ تومان | ۵۰۰ ریال جدید |
| ۱,۰۰۰,۰۰۰ تومان | ۱,۰۰۰ ریال جدید |
| ۵,۰۰۰,۰۰۰ تومان | ۵,۰۰۰ ریال جدید |
| ۱۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان | ۱۰,۰۰۰ ریال جدید |
| ۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان | ۱۰۰,۰۰۰ ریال جدید |
| ۱ میلیارد تومان | ۱ میلیون ریال جدید |
پس چهار صفر دقیقاً از کجا حذف میشود؟
نکتهای که ممکن است باعث سردرگمی شود این است که مردم در معاملات روزمره معمولاً با «تومان» حرف میزنند، در حالی که واحد رسمی فعلی کشور ریال است.
مثلاً چیزی که امروز مردم آن را یک میلیون تومان مینامند، در واحد رسمی برابر با:
۱۰,۰۰۰,۰۰۰ ریال فعلی
است.
با حذف چهار صفر:
۱۰,۰۰۰,۰۰۰ ریال فعلی ÷ ۱۰,۰۰۰ = ۱۰۰۰ ریال جدید
بنابراین عبارت «حذف چهار صفر» از واحد رسمی ریال انجام میشود و نه از اعدادی که مردم امروز به تومان بیان میکنند.
واحد پول ایران تومان میشود یا ریال؟
یکی از مهمترین ابهامات همین مسئله است.
در نسخه نهایی قانون، برخلاف برخی پیشنهادهای قبلی، نام واحد پول رسمی ایران ریال باقی مانده است.
براساس قانون:
هر یک ریال جدید = ۱۰ هزار ریال جاری = ۱۰۰ قران
خواهد بود. بنابراین «قران» نیز به عنوان واحد خرد پول دوباره وارد ساختار رسمی پول ایران میشود.
قران چیست؟
هر ریال جدید به ۱۰۰ قران تقسیم خواهد شد.
پس:
۱ ریال جدید = ۱۰۰ قران
و با توجه به ارزش ریال جدید، هر یک قران معادل ۱۰۰ ریال فعلی یا ۱۰ تومان امروز خواهد بود.
برای مثال اگر کالایی امروز ۲۵۰۰ تومان قیمت داشته باشد، معادل آن پس از تبدیل واحد پولی میتواند به شکل:
۲ ریال و ۵۰ قران
بیان شود.
حقوق ۳۰ میلیون تومانی چند میشود؟
اگر فردی امروز ماهانه ۳۰ میلیون تومان حقوق دریافت کند، پس از تبدیل واحد پول و با فرض ثابت بودن ارزش واقعی حقوق، عدد اسمی آن خواهد شد:
۳۰ هزار ریال جدید
حقوق ۲۰ میلیون تومانی نیز میشود:
۲۰ هزار ریال جدید
و حقوق ۵۰ میلیون تومانی:
۵۰ هزار ریال جدید
البته این تغییر صرفاً مربوط به نحوه نمایش عدد است و به خودی خود به معنی کاهش یا افزایش قدرت خرید نیست.
قیمت خانه یک میلیارد تومانی چه میشود؟
یک ملک یک میلیارد تومانی امروز پس از تبدیل واحد پولی:
۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال جدید
قیمت خواهد داشت.
خانه ۱۰ میلیارد تومانی نیز:
۱۰ میلیون ریال جدید
خواهد شد.
به همین ترتیب، صفرهای اضافی از قراردادها، فاکتورها، قیمت کالاها، حسابهای بانکی و سایر ارقام مالی کنار میروند.
پول داخل حساب بانکی چه میشود؟
حذف چهار صفر باعث از بین رفتن پول حساب بانکی نمیشود.
عدد موجودی حساب متناسب با واحد جدید تبدیل میشود؛ در نتیجه نسبت قیمتها و موجودی افراد به یکدیگر حفظ خواهد شد.
مثلاً فردی که ۱۰۰ میلیون تومان در حساب خود دارد، به جای عدد فعلی، معادل:
۱۰۰ هزار ریال جدید
خواهد داشت.
در همان زمان، قیمت کالاها و خدمات نیز با همان نسبت تبدیل میشود.
بنابراین اگر فقط واحد پول تغییر کند، قدرت خرید فرد به دلیل حذف صفرها تغییر نمیکند.
آیا با حذف چهار صفر همه چیز ارزان میشود؟
خیر.
حذف صفر یک تغییر اسمی در واحد پول است و به خودی خود قیمت واقعی کالاها را پایین نمیآورد.
اگر کالایی امروز یک میلیون تومان قیمت داشته باشد و بعداً قیمت آن ۱۰۰۰ ریال جدید ثبت شود، کالا در واقع ارزان نشده است؛ فقط شیوه نمایش قیمت تغییر کرده است.
به همین دلیل نباید حذف چهار صفر را با کاهش تورم یا افزایش قدرت خرید یکی دانست.
اسکناسهای قدیمی یکشبه باطل میشوند؟
خیر.
قانون برای اجرای تغییر واحد پولی یک دوره گذار در نظر گرفته است که میتواند حداکثر سه سال طول بکشد. در این دوره، ریال فعلی و ریال جدید میتوانند همزمان اعتبار داشته باشند تا پول قدیمی به تدریج از گردش خارج شود.
بنابراین قرار نیست در یک روز مشخص تمام اسکناسهای موجود ناگهان بیاعتبار شوند.
پول جدید از چه زمانی وارد بازار میشود؟
اجرای کامل طرح هنوز نیازمند طی شدن مراحل اجرایی است.
قانون بانک مرکزی را موظف کرده حداکثر ظرف دو سال از لازمالاجرا شدن قانون، مقدمات آغاز دوره گذار را فراهم کند و زمان آغاز آن نیز باید به صورت عمومی اعلام شود.
هیأت عالی بانک مرکزی نیز پیشنویس آییننامه اجرایی حذف چهار صفر را تصویب کرده است. این آییننامه شامل موضوعاتی مانند آمادهسازی سامانههای بانکی، نرمافزارها، آموزش و درج همزمان قیمتها با دو واحد پولی است و برای اجرای نهایی باید مراحل تصویب دولت را طی کند. طبق این پیشنویس، آغاز دوره گذار باید دستکم چهار ماه زودتر به مردم اعلام شود.
بنابراین هنوز قرار نیست مردم بدون اطلاع قبلی با پول جدید روبهرو شوند.
قیمتها مدتی با دو عدد نوشته میشوند؟
براساس پیشنویس آییننامه اجرایی، یکی از اقدامات دوره آمادهسازی برچسبگذاری دوگانه قیمتها است.
این یعنی ممکن است در دوره گذار، قیمت یک کالا هم با پول فعلی و هم با واحد جدید نمایش داده شود تا مردم به تبدیل اعداد عادت کنند.
برای مثال ممکن است کالایی که امروز:
۱۰۰ هزار تومان
قیمت دارد، معادل آن نیز به شکل:
۱۰۰ ریال جدید
نمایش داده شود.
فرمول ساده تبدیل تومان امروز به پول جدید
اگر بخواهیم به زبان ساده محاسبه کنیم:
مبلغ به تومان امروز ÷ ۱۰۰۰ = ریال جدید
مثلاً:
۲۵ میلیون تومان ÷ ۱۰۰۰ = ۲۵ هزار ریال جدید
و اگر عددی کمتر از یک ریال جدید باقی بماند، «قران» برای بیان بخش خرد آن استفاده میشود.
جمعبندی؛ یک میلیون تومان چه میشود؟
پس از اجرای حذف چهار صفر:
یک میلیون تومان امروز = ۱۰۰۰ ریال جدید
خواهد بود.
واحد رسمی پول کشور همچنان ریال باقی میماند و هر ریال جدید برابر با ۱۰ هزار ریال فعلی و ۱۰۰ قران خواهد بود.
اما مهمترین نکته این است که کوچک شدن اعداد به معنی کوچک شدن دارایی مردم نیست. موجودی حساب، حقوق، قیمت کالا، بدهی و سایر ارقام همگی با یک نسبت تبدیل خواهند شد.
در نتیجه حذف چهار صفر در وهله نخست ظاهر اعداد پولی را سادهتر میکند؛ نه اینکه یکشبه ارزش واقعی پول یا قدرت خرید مردم را تغییر دهد.
