از کجا بفهمیم متناسبسازی درست حساب شده؟ / بازنشستگان این اعداد فیش را چک کنند
با صدور احکام جدید بازنشستگان تأمین اجتماعی، یکی از سؤالهای پرتکرار این است که متناسبسازی حقوق من درست محاسبه شده یا نه؟
مبلغ متناسبسازی برای همه بازنشستگان یکسان نیست و به همین دلیل مقایسه فیش حقوقی دو بازنشسته لزوماً روش درستی برای تشخیص اشتباه در محاسبات نیست. سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است که مبلغ متناسبسازی بر اساس وضعیت هر فرد، میزان مستمری هنگام بازنشستگی و نسبت آن با حداقل دستمزد همان سال محاسبه میشود.
با این حال، بازنشستگان میتوانند با بررسی چند عدد در حکم حقوقی و استفاده از سامانه محاسبه رسمی تأمین اجتماعی، جزئیات متناسبسازی خود را مشاهده کنند.
متناسبسازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵ چگونه حساب شده است؟
سال ۱۴۰۵ مرحله سوم و پایانی اجرای متناسبسازی در قالب برنامه هفتم است.
بر اساس توضیح رسمی سازمان تأمین اجتماعی، ۴۰ درصد متناسبسازی در سال ۱۴۰۳، ۳۰ درصد در سال ۱۴۰۴ و ۳۰ درصد باقیمانده در سال ۱۴۰۵ اجرا شده است.
هدف نهایی این است که پس از تکمیل متناسبسازی، نسبت مستمری فرد به حداقل دستمزد سال جاری، کمتر از ۹۰ درصد نسبت مستمری او در زمان برقراری مستمری به حداقل دستمزد همان سال نباشد.
به زبان ساده، تأمین اجتماعی بررسی میکند بازنشسته در زمان بازنشستگی چند برابر حداقل دستمزد حقوق میگرفته و این نسبت طی سالهای بعد چقدر کاهش پیدا کرده است؛ متناسبسازی برای جبران بخش تعیینشدهای از این افت طراحی شده است.
بازنشستگان کدام اعداد فیش را بررسی کنند؟
برای بررسی درست بودن مبلغ، فقط نگاه کردن به عدد نهایی واریزی کافی نیست. چند بخش باید در کنار هم دیده شوند:
| موردی که باید بررسی شود | چرا مهم است؟ |
|---|---|
| مستمری زمان برقراری | مبنای اولیه محاسبه متناسبسازی است |
| حداقل دستمزد سال بازنشستگی | نسبت اولیه مستمری با حداقل دستمزد از این عدد به دست میآید |
| مستمری سال ۱۴۰۵ | برای سنجش نسبت فعلی استفاده میشود |
| مبلغ متناسبسازی | باید با اطلاعات شخصی فرد محاسبه شده باشد |
| افزایش سالانه مستمری | با متناسبسازی متفاوت است |
| کسورات فیش | میتواند باعث شود مبلغ واریزی کمتر از مبلغ حکم باشد |
بنابراین ممکن است رقم درجشده در حکم درست باشد اما مبلغی که نهایتاً به حساب فرد واریز شده کمتر دیده شود؛ زیرا بیمه تکمیلی، اقساط وام یا سایر کسورات میتواند از دریافتی نهایی کم شود.
یک اشتباه رایج؛ افزایش حقوق را با متناسبسازی یکی ندانید
یکی از نکاتی که هنگام بررسی فیش باید به آن توجه کرد، تفاوت میان افزایش سالانه حقوق و متناسبسازی است.
طبق اعلام تأمین اجتماعی، در سال ۱۴۰۵ مستمری حداقلبگیران ۶۰ درصد افزایش یافته و مستمری سایر سطوح نیز ۴۵ درصد به علاوه مبلغ ثابت ۱۵ میلیون و ۵۸۶ هزار و ۴۷۰ ریال افزایش داشته است. متناسبسازی محاسبهای جداگانه است و نباید کل افزایش دریافتی را به عنوان مبلغ متناسبسازی در نظر گرفت.
به همین دلیل برای مقایسه حکم جدید و قدیم، باید افزایش عمومی مستمری را از مبلغ مربوط به متناسبسازی تفکیک کرد.
چرا متناسبسازی دو بازنشسته با سابقه مشابه متفاوت است؟
این یکی از مهمترین نکاتی است که بازنشستگان باید بدانند.
ممکن است دو نفر هر دو ۳۰ سال سابقه داشته باشند اما مبلغ متناسبسازی آنها متفاوت باشد. دلیل آن این است که فقط تعداد سالهای سابقه تعیینکننده نیست.
بر اساس توضیحات تأمین اجتماعی، مبلغ متناسبسازی برای افراد مختلف میتواند به دلیل مبلغ مستمری در زمان بازنشستگی و نسبت آن با حداقل دستمزد آن سال متفاوت باشد. بنابراین مبلغ متناسبسازی یک عدد ثابت برای تمام بازنشستگان نیست.
پس صرف اینکه همکار سابق شما مبلغ بیشتری بابت متناسبسازی دریافت کرده، به تنهایی نشاندهنده اشتباه در حکم شما نیست.
حداقلبگیران هم متناسبسازی میگیرند؟
سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است که مطابق جزء ۲ بند «ر» ماده ۲۸ برنامه هفتم، حداقلبگیران مشمول فرمول متناسبسازی نیستند. برای این گروه افزایش مستمری بر اساس سازوکار مربوط به حداقلبگیران انجام شده است.
بنابراین اگر فردی حداقلبگیر است و در حکم خود مبلغی مشابه سایر سطوح تحت عنوان متناسبسازی نمیبیند، نباید صرفاً بر همین اساس نتیجه بگیرد که محاسبه حقوق او اشتباه انجام شده است.
چطور مبلغ دقیق متناسبسازی خودمان را ببینیم؟
تأمین اجتماعی برای سال ۱۴۰۵ ابزار رسمی محاسبه متناسبسازی را در سامانه خدمات غیرحضوری راهاندازی کرده است.
بازنشستگان میتوانند وارد سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی شوند و از مسیر زیر جزئیات محاسبه خود را مشاهده کنند:
مستمریبگیران ← خدمات تکمیلی مستمریبگیران ← محاسبه مبلغ متناسبسازی برنامه هفتم
در این قسمت اطلاعات مؤثر در محاسبه متناسبسازی هر فرد و نحوه محاسبه آن نمایش داده میشود. همچنین از بخش «حکم مستمریبگیران» امکان مشاهده حکم افزایش سالانه وجود دارد.
این روش دقیقتر از مقایسه مبلغ حقوق با دوستان یا همکاران سابق است؛ زیرا محاسبه بر اساس پرونده همان بازنشسته انجام میشود.
از کجا فیش و حکم جدید را بگیریم؟
حکم و فیش حقوقی بازنشستگان تأمین اجتماعی از طریق سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی و همچنین اپلیکیشن «تأمین من» قابل دریافت است.
برای مشاهده حکم در سامانه نیز میتوان وارد بخش:
مستمریبگیران ← حکم مستمریبگیران ← مشاهده حکم افزایش سالیانه
شد و جزئیات حکم جدید را مشاهده کرد.
اگر مبلغ متناسبسازی اشتباه بود چه کار کنیم؟
اگر بازنشسته پس از مشاهده حکم و استفاده از ابزار رسمی محاسبه همچنان تصور میکند مبلغ متناسبسازی او اشتباه محاسبه شده است، امکان ثبت درخواست و اعتراض به صورت غیرحضوری وجود دارد.
طبق اعلام تأمین اجتماعی، درخواست یا اعتراض مربوط به احکام را میتوان از طریق سامانه مرکز ارتباطات مردمی این سازمان ثبت کرد و پس از ثبت، کد پیگیری دریافت کرد. شماره ۱۴۲۰ نیز بدون پیششماره برای پاسخگویی به سؤالات بیمهشدگان و مستمریبگیران در دسترس است.
بنابراین بهترین روش برای تشخیص اشتباه، مقایسه ساده مبلغ واریزی با حقوق دیگر بازنشستگان نیست. ابتدا باید حکم جدید، مبلغ افزایش سالانه، اطلاعات مربوط به متناسبسازی و کسورات فیش بررسی شود و سپس نتیجه ابزار رسمی محاسبه با حکم فرد تطبیق داده شود.
برچسبها: متناسب سازی بازنشستگان، متناسب سازی حقوق بازنشستگان، حقوق بازنشستگان ۱۴۰۵، فیش حقوقی بازنشستگان، حکم حقوق بازنشستگان، تامین اجتماعی، متناسب سازی تامین اجتماعی، اعتراض به حقوق بازنشستگان، محاسبه حقوق بازنشستگان
