خبر تازه درباره بابک زنجانی / آمریکا بیتبانک را تحریم کرد؛ پای صدها میلیون دلار در میان است
آمریکا بار دیگر شبکه مالی منتسب به بابک زنجانی را هدف گرفته است. این بار نام «بیتبانک» در فهرست تحریمهای واشنگتن قرار گرفته؛ مجموعهای فعال در حوزه داراییهای دیجیتال که وزارت خزانهداری آمریکا مدعی است در انتقال صدها میلیون دلار و پردازش پرداختهای مرتبط با عبور کشتیها از تنگه هرمز نقش داشته است.
به گزارش راهبرد فردا، وزارت خزانهداری آمریکا روز پنجشنبه ۲۶ شهریور ۱۴۰۵ از دور تازهای از تحریمها علیه شبکه مالی مرتبط با بابک زنجانی خبر داد. محور اصلی این بسته تحریمی، پلتفرم رمزارزی بیتبانک (BitBank) است که واشنگتن آن را تحت کنترل بابک زنجانی معرفی میکند.
بر اساس گزارش رویترز، وزارت خزانهداری آمریکا مدعی شده بیتبانک یکی از اجزای مهم زیرساخت مالی مبتنی بر داراییهای دیجیتال ایران برای دور زدن تحریمها بوده و صدها میلیون دلار را در تراکنشهایی که به گفته این نهاد با سپاه پاسداران مرتبط بوده، جابهجا کرده است.
پای تنگه هرمز هم به پرونده باز شد
بخش قابل توجه خبر تازه آمریکا به تنگه هرمز مربوط میشود.
خزانهداری آمریکا ادعا کرده بیتبانک برای انتقال وجوه پرداختشده به «Hormuz Safe Marine Services Authority» مورد استفاده قرار گرفته است؛ نهادی که پیشتر نیز واشنگتن آن را بخشی از سازوکار دریافت پول از کشتیهای عبوری از تنگه هرمز معرفی کرده بود.
آمریکا در تیرماه نیز Hormuz Safe را هدف تحریم قرار داده و مدعی شده بود این مجموعه برای خدمات دریایی و عبور کشتیها، پرداخت با بیتکوین و سایر داراییهای دیجیتال را میپذیرد. در همان بیانیه، وزارت خزانهداری از ارتباط تبلیغاتی بابک زنجانی با این مجموعه سخن گفته بود.
به این ترتیب، تحریم جدید نشان میدهد تمرکز واشنگتن فقط بر شرکتهای سنتی، بانکها یا شبکههای انتقال پول نیست و رمزارز و زیرساختهای پرداخت دیجیتال به یکی از محورهای اصلی رصد شبکههای مالی مرتبط با ایران تبدیل شده است.
فقط بیتبانک تحریم نشد
در بسته جدید تحریمی، نام یک شرکت و سه فرد دیگر نیز دیده میشود.
طبق گزارش رویترز، آمریکا شرکت پیشتاز سیمرغ تجارت الکترونیک را که توسعهدهنده نرمافزاری پشت بیتبانک معرفی شده، تحریم کرده است.
همچنین حسینعلی ذاکرحسین، محمدمهدی ذاکرحسین و سیدعادل حیدری به دلیل آنچه ارتباط نزدیک با شبکه بابک زنجانی عنوان شده، در فهرست تحریمها قرار گرفتهاند.
این اولین تحریم امسال علیه بابک زنجانی نیست
اقدام تازه آمریکا در واقع ادامه زنجیرهای از تحریمهایی است که طی ماههای گذشته علیه بابک زنجانی و مجموعههای منتسب به او اعمال شده است.
در ۳۰ ژانویه ۲۰۲۶، وزارت خزانهداری آمریکا بابک زنجانی و دو پروژه بزرگ دارایی دیجیتال منتسب به او، یعنی Zedcex Exchange و Zedxion Exchange را تحریم کرد. خزانهداری آمریکا در آن مقطع اعلام کرد آدرسهای منتسب به این صرافیها تراکنشهایی با کیفپولهای مرتبط با سپاه داشتهاند.
دور دیگری از تحریمها نیز در ۲۴ ژوئیه ۲۰۲۶ اعمال شد. در آن مرحله، چهار فرد و ۹ شرکت دیگر هدف قرار گرفتند و نام چند مجموعه مرتبط با هلدینگ داتوان نیز وارد فهرست تحریمهای آمریکا شد. وزارت خزانهداری از فعالیت شبکه بابک زنجانی در حوزههایی مانند خدمات مالی، طلا، داراییهای دیجیتال، حملونقل و پروژههای زیرساختی سخن گفته بود.
اکنون با اضافهشدن بیتبانک، حلقه فشار بر بخش رمزارزی این شبکه گستردهتر شده است.
تحریم بیتبانک چه معنایی دارد؟
قرار گرفتن یک شرکت در فهرست تحریمهای OFAC در درجه نخست به این معناست که داراییها و منافع آن شرکت که در آمریکا یا در اختیار اشخاص آمریکایی قرار داشته باشد، مسدود میشود و اشخاص آمریکایی بهطور کلی اجازه معامله با آن را ندارند.
اما اثر تحریم میتواند فراتر از خاک آمریکا باشد. شرکتهای خارجی، ارائهدهندگان خدمات مالی، شرکتهای زیرساخت رمزارزی و سایر طرفهای تجاری معمولاً هنگام همکاری با یک مجموعه تحریمشده، ریسک دسترسی خود به سیستم مالی آمریکا و مقررات تحریم ثانویه را نیز در نظر میگیرند.
بنابراین اهمیت خبر تازه فقط اضافهشدن نام یک صرافی به یک فهرست نیست؛ واشنگتن در حال هدفگیری زیرساخت دیجیتال شبکهای است که آن را یکی از مسیرهای جایگزین انتقال پول برای ایران معرفی میکند.
بازگشت بابک زنجانی به مرکز اخبار اقتصادی
نام بابک زنجانی طی یک سال گذشته بار دیگر به شکل پررنگی در فضای اقتصادی ایران مطرح شده است. او که در سال ۱۳۹۴ به اعدام محکوم شده بود، در سال ۱۴۰۳ با تخفیف حکم مواجه شد و پس از آن، نامش در ارتباط با پروژههای مختلف حملونقل، مالی و سرمایهگذاری دوباره بر سر زبانها افتاد.
وزارت خزانهداری آمریکا نیز همین بازگشت به فعالیتهای اقتصادی را مبنای بخش مهمی از اقدامات اخیر خود قرار داده و از ابتدای سال ۲۰۲۶ چند مرحله تحریم علیه زنجانی، شرکتهای داتوان و پروژههای دارایی دیجیتال منتسب به او اعمال کرده است.
اکنون بیتبانک تازهترین حلقه این زنجیره است؛ تحریمی که به دلیل پیوند خوردن همزمان نام بابک زنجانی، رمزارز، تنگه هرمز و انتقال صدها میلیون دلار، احتمالاً بازتاب بیشتری نسبت به بسیاری از تحریمهای معمول شرکتی خواهد داشت.
تا زمان انتشار این گزارش، ادعاهای مطرحشده از سوی وزارت خزانهداری آمریکا درباره نقش بیتبانک در این تراکنشها، موضع رسمی واشنگتن است و باید از ادعاهای آمریکا بهعنوان یافته مستقل تفکیک شود.
