پاییز امسال ساعتها عقب کشیده میشود؟ / تکلیف تغییر ساعت رسمی کشور در ۱۴۰۵
با نزدیک شدن به پایان شهریور، دوباره این سؤال مطرح شده که آیا ساعت رسمی کشور در آغاز پاییز ۱۴۰۵ یک ساعت عقب کشیده میشود یا نه؟ براساس قانون فعلی، پاسخ منفی است؛ تا زمان تنظیم این گزارش هیچ قانون جدیدی که تغییر فصلی ساعت را دوباره برقرار کرده باشد، منتشر نشده و بنابراین در پایان شهریور امسال نیازی به عقب کشیدن ساعتها نیست.
قانون تغییر ساعت رسمی کشور در سال ۱۴۰۱ لغو شد و از اول فروردین ۱۴۰۲ به اجرا درآمد. طبق متن این قانون، دولت دیگر مجاز نیست مانند گذشته در ابتدای فروردین ساعت رسمی را یک ساعت جلو ببرد و در پایان شهریور دوباره آن را عقب بکشد.
ساعت رسمی کشور در ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تغییر میکند؟
با مقررات فعلی، خیر.
بنابراین ساعت ۲۴ پایان شهریور ۱۴۰۵ قرار نیست ساعت رسمی ایران یک ساعت عقب کشیده شود و مردم نیز نیازی به تغییر دستی ساعت تلفن همراه، ساعت مچی یا سایر دستگاههای خود ندارند.
ایران از سال ۲۰۲۳ میلادی به بعد تغییر ساعت فصلی را اجرا نکرده و در سال ۲۰۲۶ نیز تمام سال از ساعت استاندارد ایران استفاده میکند. آخرین تغییر فصلی ساعت در ایران در سپتامبر ۲۰۲۲ انجام شد.
| موضوع | وضعیت در پاییز ۱۴۰۵ |
|---|---|
| عقب کشیدن ساعت رسمی کشور | انجام نمیشود |
| تغییر ساعت در پایان شهریور | خیر |
| نیاز به تغییر دستی ساعت | خیر |
| تغییر ساعت کاری ادارات | ممکن است با مصوبه جداگانه تغییر کند |
| بازگشت قانون قدیمی تغییر ساعت | تاکنون اجرایی نشده |
چرا دیگر ساعتها در اول مهر عقب کشیده نمیشوند؟
تا چند سال قبل روال این بود که ساعت رسمی ایران در آغاز فروردین یک ساعت جلو کشیده شود و در پایان شهریور دوباره به حالت قبل بازگردد.
این رویه براساس قانون مصوب سال ۱۳۸۶ اجرا میشد. اما مجلس در سال ۱۴۰۱ «قانون نسخ قانون تغییر ساعت رسمی کشور» را تصویب کرد. براساس این قانون، مقررات سال ۱۳۸۶ لغو شد و دولت دیگر اجازه تغییر ساعت رسمی کشور را ندارد. این قانون از اول فروردین ۱۴۰۲لازمالاجرا شد.
از آن زمان در آغاز بهار ساعت جلو کشیده نشده و طبیعتاً در پایان تابستان نیز ساعتی برای بازگرداندن وجود ندارد.
مگر دولت دنبال بازگرداندن تغییر ساعت نبود؟
این بخش ممکن است باعث سردرگمی شده باشد.
دولت در سال ۱۴۰۴ لایحهای به مجلس ارائه کرد تا دوباره اختیار محدودی برای تغییر ساعت رسمی کشور داشته باشد. براساس متن پیشنهادی، دولت میتوانست با توجه به شرایط زیستمحیطی و مدیریت مصرف انرژی، ساعت رسمی را حداکثر یک ساعت جلو بکشد و بعداً آن را به حالت قبلی برگرداند.
اما ارائه یک لایحه به معنی تبدیل شدن آن به قانون نیست.
در ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ یک عضو کمیسیون اجتماعی مجلس اعلام کرد رسیدگی به این لایحه در کمیسیون مسکوت مانده است تا ابتدا موضوع ساعات کاری کارکنان دولت تعیین تکلیف شود. در نتیجه این لایحه در آن مقطع به قانونی که جایگزین قانون سال ۱۴۰۱ شود تبدیل نشد.
تا زمان تنظیم این گزارش نیز مقررات موجود همان قانون عدم تغییر ساعت رسمی کشور است.
پس چرا ساعت کاری ادارات ممکن است تغییر کند؟
بین «ساعت رسمی کشور» و «ساعت شروع کار ادارات» تفاوت مهمی وجود دارد.
قانون سال ۱۴۰۱ اختیار تغییر ساعت رسمی را از دولت گرفت، اما اجازه تنظیم ساعت کار ادارات، سازمانها و مراکز دولتی در چارچوب قوانین مربوط را باقی گذاشت.
بنابراین ممکن است برای مدیریت مصرف برق، آلودگی هوا یا دلایل دیگر اعلام شود ادارات بهجای ساعت ۸ مثلاً ساعت ۶ یا ۷ فعالیت خود را آغاز کنند؛ اما این تصمیم به معنی جلو یا عقب کشیدن ساعت رسمی ایران نیست.
به همین دلیل اگر در مهر درباره تغییر ساعت کاری بانکها، مدارس یا ادارات خبری منتشر شود، نباید آن را با تغییر ساعت رسمی کشور اشتباه گرفت.
آیا گوشیهای موبایل خودکار یک ساعت عقب میروند؟
در حالت عادی دستگاههایی که اطلاعات منطقه زمانی آنها بهروز است نباید ساعت ایران را در پایان شهریور تغییر دهند.
با این حال در سالهای ابتدایی لغو تغییر ساعت، برخی دستگاهها، نرمافزارهای قدیمی یا سامانههایی که پایگاه داده منطقه زمانی آنها بهروز نشده بود، ممکن بود بهصورت خودکار ساعت را جلو یا عقب بکشند.
اگر در پایان شهریور ساعت یک گوشی یا رایانه ناگهان تغییر کرد، بهتر است تنظیمات Automatic Date & Time و منطقه زمانی دستگاه بررسی شود. منطقه زمانی ایران در تمام سال روی ساعت استاندارد ایران باقی میماند و در ۲۰۲۶ تغییر فصلی برای کشور ثبت نشده است.
ساعت رسمی ایران قبلاً چه زمانی تغییر میکرد؟
پیش از لغو قانون، ساعت رسمی کشور در ابتدای سال یک ساعت جلو کشیده میشد و در پایان شهریور دوباره یک ساعت عقب میرفت.
به همین دلیل هنوز عبارتهایی مثل «عقب کشیدن ساعت در ۳۱ شهریور» یا «تغییر ساعت در اول مهر» در ذهن بسیاری از مردم باقی مانده است.
از سال ۱۴۰۲ این رویه متوقف شده است. در پاییز ۱۴۰۴ نیز ساعت رسمی تغییر نکرد و رسانهها در آن زمان تأکید کردند که براساس قانون جدید نیازی به عقب کشیدن ساعت وجود ندارد.
تکلیف تغییر ساعت در پاییز ۱۴۰۵
بر اساس وضعیت قانونی موجود، در پایان شهریور و آغاز مهر ۱۴۰۵ ساعت رسمی کشور یک ساعت عقب کشیده نمیشود.
بنابراین ساعتها همان روند فعلی خود را ادامه میدهند و تغییری مشابه سالهای قبل از ۱۴۰۲ اتفاق نخواهد افتاد.
ممکن است ساعات شروع کار ادارات، مدارس یا برخی دستگاهها در پاییز تغییر کند، اما این موضوع تصمیمی جداگانه است و ارتباطی با ساعت رسمی کشور ندارد.
تا زمانی که قانون جدیدی تصویب و ابلاغ نشود، ایران بدون تغییر ساعت فصلی به کار خود ادامه میدهد.
