حقوق کارمندان دوباره افزایش پیدا می‌کند؟ / فوق‌العاده خاص به چه کسانی می‌رسد؟
با گذشت چند ماه از اجرای افزایش حقوق سال ۱۴۰۵، بحث افزایش دوباره دریافتی کارمندان و اجرای «فوق‌العاده خاص» همچنان داغ است. بر اساس مصوبه حقوقی امسال، فوق‌العاده خاص برای گروهی از کارکنان دولت برقرار شده، اما میزان پرداخت آن و شمول افراد به نوع رابطه استخدامی و تأمین اعتبار بستگی دارد.
افزایش حقوق کارکنان دولت در سال ۱۴۰۵ از ابتدای سال بر اساس مصوبه هیأت وزیران اعمال شده است. طبق این مصوبه، ضریب حقوق کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری ۲۰ درصد افزایش یافته و حداقل حقوق و مزایای مستمر شاغلان نیز با افزایش ۲۰ درصدی به ۵۱ میلیون و ۲۴۹ هزار و ۲۴ ریال رسیده است.
با این حال، در روزهای اخیر خبرهایی درباره افزایش دوباره حقوق کارمندان از مهر یا آبان منتشر شده است. این خبرها عمدتاً به اجرای برخی احکام و مزایای جدید، از جمله فوق‌العاده خاص، مربوط می‌شود و نباید آن را به معنای تصویب یک افزایش عمومی جدید برای تمام کارمندان دانست.
بنابراین تا زمانی که افزایش عمومی جدیدی به‌صورت رسمی تصویب و ابلاغ نشود، مبنای حقوق سال ۱۴۰۵ همان مصوبات قانونی موجود است.
فوق‌العاده خاص چیست؟
«فوق‌العاده خاص» یکی از احکام پیش‌بینی‌شده در برنامه هفتم پیشرفت است که برای کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری در سال ۱۴۰۵ برقرار شده است.
بر اساس تصویب‌نامه تعیین ضریب حقوق سال ۱۴۰۵، برای مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری ۴۴۰۰ امتیاز به عنوان فوق‌العاده خاص در نظر گرفته شده که معادل ریالی آن ۳۰ میلیون و ۵۹۷ هزار و ۶۰۰ ریال است.
این مبلغ به معنای آن نیست که حقوق تمام کارکنان دقیقاً ۳ میلیون و ۵۹ هزار تومان بیشتر می‌شود؛ نحوه اعمال فوق‌العاده خاص در حکم حقوقی و سایر اجزای دریافتی باید طبق مقررات مربوط انجام شود.
فوق‌العاده خاص به چه کسانی می‌رسد؟
طبق مصوبه دولت، فوق‌العاده خاص موضوع برنامه هفتم برای مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری برقرار شده است.
اما کارکنانی که تابع قانون کار هستند، مشمول این فوق‌العاده خاص نیستند. سازمان اداری و استخدامی نیز اعلام کرده که این قلم پرداختی برای کارکنان تابع قانون کار در نظر گرفته نشده است.
بنابراین صرف اینکه فرد در یک دستگاه دولتی یا اجرایی کار می‌کند، به‌تنهایی برای دریافت فوق‌العاده خاص کافی نیست؛ نوع استخدام و قانون حاکم بر رابطه کاری اهمیت دارد.
مبلغ فوق‌العاده خاص چقدر است؟
مبلغ تعیین‌شده برای مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری ۴۴۰۰ امتیاز است که در سال ۱۴۰۵ معادل ریالی آن ۳۰ میلیون و ۵۹۷ هزار و ۶۰۰ ریال تعیین شده است.
این مبلغ مشمول کسور بازنشستگی است و طبق مصوبه، در محاسبه حقوق بازنشستگی، پاداش پایان خدمت و ذخیره مرخصی استحقاقی هنگام بازنشستگی قابل اعمال خواهد بود.
در مقابل، این فوق‌العاده در سایر مؤلفه‌های حکم کارگزینی مانند حق شغل، حق شاغل، فوق‌العاده ویژه، فوق‌العاده جذب و اضافه‌کار تأثیری ندارد.
اجرای فوق‌العاده خاص قطعی است؟
اصل برقراری فوق‌العاده خاص در مصوبه حقوقی سال ۱۴۰۵ پیش‌بینی شده است، اما اجرای آن از ابتدا با بحث تأمین منابع مالی همراه بوده است.
شورای حقوق و دستمزد در تیرماه ۱۴۰۵ سازوکارهای اجرایی این فوق‌العاده را تصویب کرد، اما سازمان اداری و استخدامی تأکید کرد که اجرای آن به پیش‌بینی و تأمین منابع مالی لازم در بودجه وابسته است.
به همین دلیل، میان «برقراری قانونی فوق‌العاده خاص» و «پرداخت آن در فیش حقوقی همه افراد مشمول» باید تفاوت قائل شد.
فوق‌العاده خاص چه اثری بر حقوق بازنشستگان دارد؟
موضوع فوق‌العاده خاص فقط به کارکنان شاغل محدود نمی‌شود و برای بازنشستگان نیز در مصوبه حقوق سال ۱۴۰۵ سازوکاری پیش‌بینی شده است.
بر اساس اصلاحیه هیأت وزیران، برای بازنشستگان و وظیفه‌بگیران مشمول صندوق‌های مربوط، معادل ریالی ۹۰ درصد امتیاز فوق‌العاده خاص در نظر گرفته شده که مبلغ آن ۲۷ میلیون و ۵۴۰ هزار ریال تعیین شده است.
همچنین برای بازنشستگانی که در سال ۱۴۰۵ بازنشسته می‌شوند، اگر اثر فوق‌العاده خاص در نخستین حکم حقوق بازنشستگی آنها کمتر از این رقم باشد، سازوکار جبران مابه‌التفاوت پیش‌بینی شده است.
آیا همه کارمندان افزایش حقوق یکسانی خواهند داشت؟
خیر. ساختار حقوق سال ۱۴۰۵ به‌صورت یکسان برای همه کارکنان نیست و میزان دریافتی نهایی هر فرد به عواملی مانند نوع استخدام، حکم کارگزینی، امتیازات شغلی و مزایای مربوط بستگی دارد.
از سوی دیگر، فوق‌العاده خاص نیز برای همه گروه‌های شاغل در دستگاه‌های دولتی قابل تعمیم نیست و کارکنان تابع قانون کار از آن مستثنی شده‌اند.
بنابراین خبرهایی مانند «افزایش چند میلیون تومانی حقوق همه کارمندان» باید با احتیاط بررسی شود؛ آنچه تاکنون به‌صورت رسمی در مصوبه حقوقی ۱۴۰۵ آمده، افزایش ضریب حقوق و برقراری فوق‌العاده خاص برای مشمولان تعیین‌شده است.
جمع‌بندی؛ کارمندان منتظر چه باشند؟
در حال حاضر افزایش عمومی حقوق ۱۴۰۵ بر اساس مصوبه دولت اجرا شده و ۲۰ درصد افزایش ضریب حقوق برای کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری مبنا قرار گرفته است. در کنار آن، فوق‌العاده خاص نیز با سقف ۴۴۰۰ امتیاز، معادل ۳۰ میلیون و ۵۹۷ هزار و ۶۰۰ ریال در مصوبه حقوقی سال جاری پیش‌بینی شده است.
اما درباره افزایش عمومی جدید در نیمه دوم سال، صرف انتشار خبرهای رسانه‌ای به معنای تصویب قطعی نیست و باید منتظر ابلاغ رسمی مصوبه جدید بود. آنچه درباره فوق‌العاده خاص نیز اهمیت دارد، شمول قانونی فرد و تأمین اعتبار برای اجرای آن است.
