اونس طلا دوباره بالا می‌رود؟ / چرا بازار بعد از سقوط از ۵۵۰۰ دلار هنوز امید دارد؟
اونس جهانی طلا یکی از سنگین‌ترین اصلاح‌های سال‌های اخیر خود را پشت سر گذاشته است. قیمت از رکورد نزدیک ۵۵۹۵ دلار در ژانویه به حوالی ۴۰۰۰ دلار رسیده و بیش از یک‌چهارم ارزش خود را از سقف تاریخی از دست داده است. همین افت باعث شده سؤال بازار دیگر این نباشد که «طلا گران است یا نه»، بلکه این باشد که آیا بخش عمده اصلاح انجام شده و زمان ساختن یک کف جدید فرا رسیده است؟
فعلاً پاسخ قطعی وجود ندارد. نرخ بهره آمریکا همچنان مهم‌ترین مانع طلاست و جلسه امشب فدرال رزرو نیز نشان داد این مانع هنوز از بین نرفته است. با این حال عواملی که طلا را در سال‌های گذشته بالا بردند نیز کاملاً ناپدید نشده‌اند.
خرید بانک‌های مرکزی، نگرانی درباره بدهی دولت‌ها، کاهش وابستگی برخی کشورها به دلار و تقاضای فیزیکی همچنان از بازار حمایت می‌کنند. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران با وجود کاهش پیش‌بینی کوتاه‌مدت، هنوز انتظار دارند طلا در سال آینده دوباره بخشی از افت خود را جبران کند.
چرا طلا از ۵۵۰۰ دلار تا ۴۰۰۰ دلار سقوط کرد؟
جهش ابتدای سال بسیار سریع بود و قیمت طلا در مدت کوتاهی به رکوردهای تاریخی رسید. بخشی از بازار روی جنگ، کاهش ارزش ارزها و خرید بانک‌های مرکزی متمرکز شده بود و موقعیت‌های سفته‌بازانه نیز بسیار بزرگ شده بودند.
سپس معادله تغییر کرد. جنگ ایران قیمت نفت را بالا برد، تورم آمریکا دوباره قدرت گرفت و فدرال رزرو از سناریوی کاهش نرخ فاصله گرفت. بازده اوراق بالا رفت و دلار تقویت شد؛ ترکیبی که به‌شدت علیه طلا عمل می‌کند.
وقتی این فشار با شناسایی سود معامله‌گرانی که در قیمت‌های پایین‌تر خریده بودند همراه شد، اصلاح سرعت بیشتری گرفت.
چرا ریزش بعدی شاید به بزرگی موج قبلی نباشد؟
بازار امروز با بازار ۵۵۰۰ دلاری تفاوت زیادی دارد. بخشی از موقعیت‌های سفته‌بازانه تخلیه شده و قیمت حدود ۲۸ درصد از رکورد فاصله گرفته است.
این به معنی تمام شدن ریزش نیست، اما برای سقوطی مشابه موج قبلی احتمالاً به شوک تازه‌ای نیاز است؛ مثلاً افزایش شدیدتر نرخ بهره، جهش قابل توجه دلار آمریکا یا کاهش جدی خرید بانک‌های مرکزی.
اگر چنین شوکی رخ ندهد، احتمال نوسان و ساختن کف در محدوده‌های پایین‌تر از احتمال تکرار یک سقوط آزاد جدید بیشتر خواهد بود.
بانک‌های مرکزی هنوز پشت طلا هستند
یکی از تفاوت‌های مهم بازار فعلی با دوره‌های قدیمی، تقاضای بانک‌های مرکزی است. بسیاری از بانک‌های مرکزی همچنان بخشی از ذخایر خود را به طلا اختصاص می‌دهند و این تقاضا در اصلاح قیمت می‌تواند حمایت ایجاد کند.
تقاضای فیزیکی در اقتصادهایی مانند چین و هند نیز در قیمت‌های پایین‌تر معمولاً تقویت می‌شود. همین دو عامل باعث شده تحلیلگران با وجود فشار نرخ بهره، چشم‌انداز طلا در سال ۲۰۲۷ را کاملاً نزولی نبینند.
در نظرسنجی تازه بازار، برآورد متوسط برای سال آینده حتی بالاتر از پیش‌بینی امسال قرار گرفته است؛ نشانه‌ای از اینکه بازار میان فشار کوتاه‌مدت نرخ بهره و عوامل حمایتی بلندمدت تفاوت قائل می‌شود.
چه چیزی اونس را دوباره صعودی می‌کند؟
مهم‌ترین تغییر، پایان چرخه افزایش نرخ بهره خواهد بود. اگر تورم آمریکا آرام شود و فدرال رزرو دیگر نیازی به افزایش نرخ نداشته باشد، بازده اوراق می‌تواند پایین بیاید و جذابیت طلا افزایش پیدا کند.
کاهش قیمت نفت، آرام شدن تورم و ضعیف شدن دلار نیز می‌توانند همین اثر را تقویت کنند. در طرف مقابل، تشدید جنگ فقط زمانی برای طلا مثبت خواهد بود که اثر پناهگاه امن آن از اثر تورمی نفت و نرخ بهره بزرگ‌تر شود.
بنابراین مسیر برگشت طلا الزاماً از یک جنگ تازه نمی‌گذرد؛ ممکن است دقیقاً از کاهش تورم و پایان سیاست پولی سخت‌گیرانه آمریکا آغاز شود.
