زعفران امسال کیلویی چند می‌شود؟ / فصل برداشت نزدیک است
بازار زعفران درست در یکی از حساس‌ترین مقاطع سال قرار گرفته است. محصول سال قبل هنوز در بازار وجود دارد، برداشت محصول تازه به‌تدریج آغاز می‌شود و قیمت دلار نیز در سطوحی قرار گرفته که اجازه نمی‌دهد قیمت ریالی زعفران به‌سادگی به محدوده‌های قدیمی برگردد.
در بازار عمده مشهد، قیمت برخی انواع نگین و سوپرنگین در روزهای ابتدایی مهر در محدوده ۲۶۰ تا ۲۷۷ میلیون تومان برای هر کیلومعامله شده و پوشال نیز حدود ۲۴۷ تا ۲۵۲ میلیون تومان قیمت خورده است. در عین حال، قیمت‌های خرده‌فروشی و محصول درجه‌یک در برخی فهرست‌های بازار حتی تا بیش از ۳۰۰ میلیون تومان نیز رسیده است. اختلاف این ارقام نشان می‌دهد وقتی درباره «قیمت زعفران» صحبت می‌کنیم، کیفیت، نوع محصول و محل معامله اهمیت زیادی دارد.
| نوع زعفران | محدوده تقریبی بازار عمده |
|---|---|
| سوپر نگین قلمدار | ۲۷۳ تا ۲۷۷ میلیون تومان |
| سوپر نگین | ۲۶۵ تا ۲۷۰ میلیون تومان |
| نگین طبیعی | ۲۶۰ تا ۲۶۵ میلیون تومان |
| پوشال | ۲۴۷ تا ۲۵۲ میلیون تومان |
فصل برداشت چه بلایی سر قیمت می‌آورد؟
زعفران یک ویژگی مهم دارد؛ بخش بزرگی از محصول سال در مدت کوتاهی وارد بازار می‌شود. کشاورز پس از برداشت گل، زمان زیادی برای فرآوری اولیه ندارد و همین موضوع معمولاً عرضه را در هفته‌های اوج برداشت افزایش می‌دهد.
به همین دلیل در سال‌های عادی، شروع جدی برداشت می‌تواند برای مدتی فشار فروش ایجاد کند. معامله‌گرانی که محصول سال قبل را نگه داشته‌اند نیز معمولاً پیش از ورود گسترده زعفران تازه، تصمیم می‌گیرند بخشی از موجودی خود را بفروشند.
این همان عاملی است که می‌تواند قیمت زعفران را در هفته‌های آینده تحت فشار قرار دهد؛ اما امسال یک متغیر مهم در طرف دیگر معادله قرار دارد: دلار.
دلار اجازه ارزان شدن زعفران را می‌دهد؟
زعفران کالایی صادراتی است و بخش بزرگی از ارزش آن در نهایت با بازار خارجی سنجیده می‌شود. ایران همچنان بزرگ‌ترین تولیدکننده زعفران جهان است و بخش عمده محصول کشور در بازار صادراتی مصرف می‌شود.
وقتی دلار گران می‌شود، قیمت ریالی‌ای که صادرکننده می‌تواند برای محصول پرداخت کند نیز بالا می‌رود. بنابراین حتی اگر ورود محصول تازه در مهر و آبان فشار نزولی ایجاد کند، نرخ ارز می‌تواند جلوی سقوط شدید قیمت را بگیرد.
به زبان ساده، برداشت جدید برای زعفران نیروی نزولی است و دلار برای آن نیروی صعودی.
زعفران امسال کیلویی چند می‌شود؟
پیش‌بینی یک عدد دقیق در این مرحله منطقی نیست؛ زیرا مقدار واقعی محصول تازه هنوز مشخص نشده است. فعالان این بازار نیز معمولاً تا پیشرفت برداشت درباره حجم نهایی تولید با احتیاط صحبت می‌کنند.
اما با قیمت‌های فعلی می‌توان سه سناریو برای بازار در نظر گرفت:
| سناریو | اثر احتمالی بر بازار |
|---|---|
| برداشت قوی و عرضه زیاد | فشار بر قیمت و عقب‌نشینی از سطوح فعلی |
| برداشت معمولی | نوسان در محدوده فعلی |
| محصول کمتر از انتظار + دلار بالا | بازگشت قیمت به سقف‌های جدید |
در نتیجه محدوده ۲۵۰ تا ۲۸۰ میلیون تومان برای بخش مهمی از بازار عمده فعلاً نقطه‌ای است که باید زیر نظر گرفت. زعفران‌های ممتاز طبیعتاً می‌توانند بالاتر از این محدوده معامله شوند.
چرا قیمت زعفران امسال حساس‌تر است؟
خراسان رضوی به تنهایی بیش از نیمی از زعفران کشور را تولید می‌کند و تغییر شرایط آب‌وهوایی در این استان مستقیماً روی عرضه کشور اثر می‌گذارد. جهاد کشاورزی خراسان رضوی سهم این استان از تولید کشور را حدود ۶۲ درصد اعلام کرده است.
از طرف دیگر بازار صادرات نیز تعیین‌کننده است. اگر تقاضای خارجی همزمان با ورود محصول جدید افزایش پیدا کند، عرضه اضافه می‌تواند جذب شود. اما اگر صادرات ضعیف باشد، حجم بیشتری از محصول در بازار داخلی باقی می‌ماند و احتمال افت قیمت بیشتر می‌شود.
زعفران ارزان می‌شود؟
احتمال اصلاح قیمت با افزایش برداشت وجود دارد، اما انتظار برای سقوط شدید زعفران فقط بر اساس آغاز فصل برداشت می‌تواند گمراه‌کننده باشد. نرخ ارز، میزان واقعی تولید و تقاضای صادراتی سه متغیری هستند که می‌توانند اثر افزایش عرضه را خنثی کنند.
در نتیجه سؤال اصلی بازار در هفته‌های آینده دیگر فقط این نیست که «چقدر زعفران برداشت می‌شود؟»؛ مهم‌تر این است که محصول تازه با چه سرعتی وارد بازار می‌شود و چه مقدار از آن خریدار صادراتی پیدا می‌کند.
