یارانه کشاورزان با مصوبه جدید دولت تغییر کرد / گندمکاران و برنجکاران بخوانند؛ نحوه دریافت کود یارانه‌ای مشخص شد
شیوه پرداخت یارانه کود کشاورزی در سال ۱۴۰۵ تغییر کرد. بر اساس مصوبه جدید هیئت وزیران، یارانه کود اوره دیگر صرفاً بر پایه سازوکارهای قبلی توزیع نمی‌شود و میزان حمایت دولت متناسب با نوع محصول، سطح زیر کشت و الگوی کشت هر منطقه تعیین خواهد شد. این حمایت در قالب اعتبار خرید کود به کشاورزان اختصاص می‌یابد.
به گزارش راهبرد فردا، دولت با ابلاغ مصوبه‌ای جدید، نحوه تأمین و توزیع کود اوره موردنیاز بخش کشاورزی را تغییر داده است؛ تصمیمی که می‌تواند بر هزینه تولید محصولات اساسی از جمله گندم، برنج، جو، ذرت و حبوبات تأثیر بگذارد.
بر اساس مصوبه ابلاغ‌شده در ۱۰ آبان ۱۴۰۵، قرار است یارانه کود اوره با توجه به نیاز واقعی بهره‌برداران و سطح زیر کشت محصولات اساسی تخصیص پیدا کند. در این چارچوب، شرکت خدمات حمایتی کشاورزی نقش محوری در توزیع نهاده و ارائه اعتبار خرید به کشاورزان خواهد داشت.
یارانه کود کشاورزان چگونه تغییر می‌کند؟
مهم‌ترین تغییر این است که میزان یارانه به الگوی کشت و مشخصات فعالیت کشاورزی مرتبط می‌شود. در سازوکار جدید، نوع محصول، مساحت زمین زیر کشت و نوع کشت در تعیین حمایت مورد توجه قرار می‌گیرند.
به این ترتیب، دو کشاورز که محصولات متفاوتی تولید می‌کنند یا سطح زیر کشت یکسانی ندارند، ممکن است اعتبار یارانه‌ای متفاوتی دریافت کنند.
هدف اعلام‌شده دولت، جلوگیری از تخصیص نامتناسب کود و هدایت منابع حمایتی به سمت تولید محصولات اساسی است.
جدول مشمولان یارانه جدید کود اوره
| محصول کشاورزی | وضعیت در مصوبه |
|---|---|
| گندم | مشمول الگوی حمایت |
| جو | مشمول الگوی حمایت |
| برنج | مشمول الگوی حمایت |
| حبوبات | مشمول الگوی حمایت |
| ذرت | مشمول الگوی حمایت |
| چغندرقند | مشمول الگوی حمایت |
| دانه‌های روغنی | مشمول الگوی حمایت |
وجود نام یک محصول در مصوبه به معنای اختصاص مقدار یکسان کود به تمام تولیدکنندگان آن نیست. میزان اعتبار نهایی باید با اطلاعات کشت و ضوابط اجرایی تطبیق داده شود.
اعتبار خرید کود چگونه به کشاورزان داده می‌شود؟
بر اساس تصمیم جدید، حمایت یارانه‌ای در قالب اعتبار خرید و از طریق شرکت خدمات حمایتی کشاورزی در اختیار بهره‌برداران قرار می‌گیرد.
این اعتبار برای تأمین کود موردنیاز تولید در نظر گرفته شده و نباید آن را با یارانه نقدی قابل برداشت از حساب بانکی یکسان دانست.
وزارت جهاد کشاورزی مسئول تعیین و اعلام اطلاعات کشاورزان مشمول خواهد بود و باید فهرست مربوط را برای اجرای فرآیند حمایتی در اختیار دستگاه‌های مسئول قرار دهد.
با این حال، هنوز جدول عمومی و یکسانی از مبلغ اعتبار هر هکتار یا میزان دقیق سهمیه هر محصول در اطلاعات منتشرشده ارائه نشده است.
دولت سالانه چه مقدار کود اوره تأمین می‌کند؟
در مصوبه جدید، تأمین سالانه دو میلیون و ۴۰۰ هزار تن کود اوره پیش‌بینی شده است. شرکت ملی صنایع پتروشیمی موظف شده با همکاری تولیدکنندگان، این میزان کود را در بسته‌بندی‌های ۵۰ کیلوگرمی تأمین کند.
تأمین و عرضه این نهاده باید بر اساس برنامه زمان‌بندی وزارت جهاد کشاورزی انجام شود تا کود موردنیاز در زمان مناسب به مناطق کشاورزی برسد.
همچنین وزارت جهاد کشاورزی مسئولیت مدیریت عرضه را بر عهده دارد و توزیع از طریق شبکه رسمی، از جمله شرکت خدمات حمایتی کشاورزی و سازمان تعاون روستایی، دنبال می‌شود.
قیمت کود اوره برای کشاورزان افزایش می‌یابد؟
یکی از پرسش‌های مهم درباره این مصوبه، تأثیر آن بر قیمت نهایی کود است.
در سازوکار جدید، عرضه کود با توجه به قیمت پایه بورس کالا و حمایت یارانه‌ای دولت تنظیم می‌شود. با این حال، از متن مصوبه نمی‌توان نتیجه گرفت که تمام کشاورزان از این پس کود را با قیمت مشخص و یکسانی دریافت خواهند کرد.
میزان پرداخت نهایی هر بهره‌بردار به ضوابط اعتبار خرید، نوع محصول و مقدار نهاده تخصیص‌یافته بستگی دارد. بنابراین اعلام یک نرخ قطعی جدید برای هر کیسه کود اوره، بدون جدول اجرایی وزارت جهاد کشاورزی، دقیق نیست.
بیشتر بخوانید:
چرا این مصوبه برای گندمکاران و برنجکاران مهم است؟
کود اوره یکی از نهاده‌های مهم تأمین نیتروژن موردنیاز گیاه است و نقش قابل‌توجهی در تولید محصولات زراعی دارد. دسترسی به‌موقع و متناسب به این نهاده می‌تواند بر عملکرد محصول و هزینه تمام‌شده تولید اثر بگذارد.
در مقابل، مصرف بیش از نیاز کود ممکن است باعث افزایش هزینه‌ها، کاهش کارایی مصرف نهاده و بروز پیامدهای محیط‌زیستی شود.
اتصال سهمیه یارانه‌ای به سطح زیر کشت، در صورت ثبت دقیق اطلاعات، می‌تواند توزیع کود را هدفمندتر کند. البته اگر اطلاعات سطح زیر کشت یک بهره‌بردار ناقص باشد، احتمال ایجاد مغایرت در سهمیه او وجود دارد.
به همین دلیل، نحوه ثبت اطلاعات زمین‌ها، تعیین سهمیه و امکان اصلاح مغایرت‌ها از مهم‌ترین موضوعاتی است که کشاورزان باید در اجرای مصوبه پیگیری کنند.
کشاورزان برای دریافت یارانه جدید چه کار کنند؟
در حال حاضر، آنچه قطعی است تغییر سازوکار تخصیص یارانه کود اوره است. جزئیات عملیاتی مانند مبلغ اعتبار، نحوه فعال‌سازی آن و زمان تخصیص هر سهمیه باید از سوی وزارت جهاد کشاورزی و شرکت خدمات حمایتی کشاورزی اعلام شود.
کشاورزان بهتر است اطلاعات بهره‌برداری، نوع محصول و سطح زیر کشت خود را با سوابق ثبت‌شده نزد مدیریت جهاد کشاورزی منطقه تطبیق دهند.
در مجموع، مصوبه جدید دولت به معنای حذف عمومی یارانه کود نیست؛ بلکه قرار است حمایت از مصرف کود اوره بر اساس الگوی کشت و نیاز تولیدکنندگان محصولات اساسی هدفمند شود.
